Jeszcze przed odbyciem reakcji enzymatycznej

Jeszcze przed odbyciem reakcji enzymatycznej centrum ak-tywne enzymu i substrat są do siebie dopasowane komplementarnie. Teorię zamka i klucza zilustrowano na ryc. 2.

Nowsza jest teoria dłoni i rękawiczki, zwana także teorią adaptacji strukturalnej enzymu. Założeniem tej teorii jest możliwość powstawania zmian w III i IV-rzędowej strukturze białka enzymatycznego, a ściślej w miejscu centrum aktywnego. Zmiany w strukturach III i IV-rzędowej, czyli w konformacji cząsteczki białka, miałyby zachodzić w czasie wiązania substratu przez centrum aktywne enzymu. Enzym w tej sytuacji odpowiadałby rękawiczce, która przed włożeniem w nią dłoni przybiera kształty dowolne, dopasowując się dopiero przy wciąganiu.

Niezależnie od słuszności przedstawionych teorii obie w sposób wy-starczający tłumaczą zasadę inhibicji kompetycyjnej (ha-mowania konkurencyjnego). Zjawisko to polega na wiązaniu centrum aktywnego enzymu z inhibitorem enzymu. Zablokowane przez inhibitor centrum aktywne nie może kontaktować się z substratem, a enzym staje się nieczynny. Mówi się wówczas o zatruciu enzymu, a inhibitory na-zywane bywają także truciznami enzymów. Inhibitor kompetycyjny musi wykazywać całkowite lub częściowe podobieństwo przestrzenne do substratu. Innymi słowy inhibitor kompetycyjny musi być izosterycz- nym analogiem substratu. Zasadę inhibicji kompetycyjnej przedstawiono na ryc. 3. Zasadę inhibicji kompetycyjnej szeroko wykorzystuje się w badaniach doświadczalnych. Regulacja aktywności enzymów, drogą in-hibicji kompetycyjnej w warunkach in vivo nie ma chyba praktycznie większego znaczenia.

Leave a Reply